Kalp ve Damar Cerrahisi Asistanlarına Yönelik Hızlandırılmış Temel Biyoistatistik ve SPSS Eğitimi

Prof. Dr. Mustafa Agah Tekindal’ın “SAĞLIK BİLİMLERİNDE BİLİMSEL ARAŞTIRMA: NİCEL ve NİTEL YÖNTEMLERİN PAKET PROGRAM UYGULAMALARI BİLİMSEL ARAŞTIRMA SÜRECİ VE KAVRAMLAR”

isimli 4 Cilt’llik kitap serisine aşağıdaki linkten ulaşabilirsiniz.

https://drive.google.com/drive/folders/1QHPdy6WxE5ixWJXkgUWTEPwsxNXA6tBg?usp=sharing

Ters yüz edilmiş eğitim kapsamında hazırbulunuşluklarınızı güçlendirmek için aşağıda belirtilen linkte bulunan derslerin izlenmesi ve uygulamalarının yapılması önerilmektedir.

https://drive.google.com/drive/folders/150BzdWsPuBOdzpA8lYrGNeL-hvdgaIeq?usp=sharing

???? Tarih: [24.05.2025]
⏱️ Süre: Toplam 2 saat (2 x 60 dakikalık oturum)
???? Katılımcı Profili: Kalp ve Damar Cerrahisi asistanları

???? OTURUM 1 – Temel Biyoistatistik ve Klinik Araştırma Yöntemleri (60 dakika)

Amaç:

Klinik veri yorumlama becerisini geliştirmek, araştırma sonuçlarını istatistiksel doğrulukla değerlendirmek ve yayın süreçlerinde doğru test seçimini sağlamak.

Konu Başlıkları:

1. Klinik Araştırmalarda İstatistiğin Rolü (5 dk)

• Kanıta dayalı tıpta karar verme
• Örnek: “CABG sonrası mortalite oranlarını tahmin etme ihtiyacı”

2. Güç Analizi & Örneklem Büyüklüğü (GPower Demo ile) (15 dk)

• Hangi test için ne kadar örneklem gerekir?
• Etki büyüklüğü (Cohen's d), alfa ve beta hataları
• Örnek: “Yüksek riskli hasta grubunda mortalite oranı farkı”
• GPower üzerinden uygulama

3. Normal Dağılım Nedir? Homojenlik Testleri (10 dk)

• Histogram, Q-Q plot, Shapiro-Wilk testi
• Varyans homojenliği: Levene’s test
• Klinik örnek: EKO EF dağılımı

4. Parametrik vs Non-parametrik Test Farkı (10 dk)

• Hangi test, hangi koşulda?
• SPSS testi seçerken yapılan 3 yaygın hata

5. İki Ortalama Karşılaştırması (t-testi) (10 dk)

• Bağımsız ve eşleştirilmiş t-testi farkı
• Örnek: “Bypass öncesi-sonrası kreatinin düzeyi”

6. İki Oran Karşılaştırması (Ki-kare, Fisher’s Exact) (10 dk)

• Beklenen frekans <5 ise ne yapılmalı?
• Örnek: “Operasyon sonrası enfeksiyon oranı ve cinsiyet ilişkisi”

???? OTURUM 2 – SPSS ile Uygulamalı Veri Analizi (60 dk)

Amaç:

SPSS üzerinden temel veri analizi becerisi kazandırmak ve test sonuçlarının klinik olarak anlamlı şekilde yorumlanmasını öğretmek.

Konu Başlıkları:

1. SPSS Arayüzü Tanıtımı (5 dk)

• Variable View – Data View
• Tanımlayıcı istatistik ve veri tipi ayarları

2. Değişken Tanımlama ve Veri Girişi (5 dk)

• Kategorik ve sürekli değişken örnekleri
• Örnek veri: “CABG hasta dosyası (n=30)”

3. Test Seçimi: Ne Zaman Hangi Test? (10 dk)

• Klinik örneklere dayalı karar şeması
• Parametrik ve parametrik olmayan test karşılaştırmaları

4. Gerçek Veri Seti ile Uygulama (30 dk)

• t-testi (Bağımsız örneklem): EF karşılaştırması
• Mann–Whitney U: Lojistik destek süresi (dağılım normal olmadığında)
• Ki-kare testi: Komplikasyon varlığı × ASA skoru
• Fisher’s exact: Nadir olay analizi

5. p-değeri ve Anlamlılık Nasıl Yorumlanır? (5 dk)

• Klinik anlamlılık vs istatistiksel anlamlılık
• Etki büyüklüğü ve güven aralığına dikkat

6. Yayına Uygun Tablo Hazırlama (APA Formatı) (5 dk)

• Bulgular için standart tablo şablonu

Örnek: SPSS çıktısından yayına uygun özet